Da
Mənası: "Da" və "də" bağlayıcıları, cümlələrdə əlavə məlumat, izah və ya əlaqə ifadə etmək üçün istifadə olunan qrammatik hissəciklərdir. Əsasən "dəxi" sözünün qısalmış forması kimi qəbul edilir və əlavə məlumat verən, birləşdirən və ya ziddliyi göstərən funksiyalarda işlənir. Məsələn, "Mən də gedəcəyəm" cümləsində "də" hissəciyi hərəkətə qoşulma mənasını verir. "O, həm oxuyur, həm də yazır" cümləsində isə "də" hissəciyi iki fəaliyyətin eyni vaxtda baş verməsini bildirir. "Da" isə daha çox yazılı dildə istifadə olunur.
Mənbəyi: "Da" və "də" bağlayıcılarının "dəxi" sözündən törəməsi fikri geniş yayılmışdır. V.Bankın tədqiqatlarına görə, "dəxi" sözü türk dillərində "связывать" (bir-birinə bağlamaq) mənasını verən "taq" feilindən törəmişdir. "Taqu" (dağı) formasından "dəxi" və sonradan "da" / "də" şəkillərinin meydana gəldiyi ehtimal edilir. Bu etimoloji izah, sözün əlaqə və birləşdirmə funksiyası ilə uyğun gəlir.