izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

İzoxət (yun. isos - bərabər və ər. xətt) geofizikada və kartoqrafiyada müəyyən bir fiziki kəmiyyətin eyni qiymətlərini birləşdirən xətlərin ümumi adıdır. Bu kəmiyyətlər coğrafi xəritələrdə vizual olaraq təsvir edilir və müxtəlif hadisələrin coğrafi yayılmasını anlamağa imkan verir.

Məsələn, izoterm xətləri temperaturun eyni olduğu nöqtələri, izobar xətləri atmosfer təzyiqinin eyni olduğu nöqtələri, izohüps xətləri hündürlüyün eyni olduğu nöqtələri, izohalot xətləri duzluluğun eyni olduğu nöqtələri və izohipsometr xətləri dəniz səviyyəsindən hündürlüyün eyni olduğu nöqtələri birləşdirir. Bu xətlərin köməyi ilə müxtəlif coğrafi hadisələrin paylanması, dəyişməsi və qarşılıqlı əlaqələri daha aydın şəkildə təsvir edilir.

İzoxətlərin tərtib olunması üçün müxtəlif ölçmələr aparılır və əldə olunan məlumatlar xəritə üzərində qrafik şəkildə təsvir edilir. Bu xətlərin sıxlığı və istiqaməti fiziki kəmiyyətin dəyişmə sürəti və istiqamətini göstərir. Məsələn, izobarların sıx olması küləyin sürətinin yüksək olduğunu göstərir. Beləliklə, izoxətlər həm keyfiyyət, həm də kəmiyyət baxımından qiymətləndirilə bilən əhəmiyyətli coğrafi alətlərdir.

İzoxətlərin tətbiqi yalnız coğrafiya ilə məhdudlaşmır. Meteorologiya, okeanoqrafiya, geoloji kəşfiyyat və digər sahələrdə də geniş istifadə olunur. Müxtəlif fiziki kəmiyyətlərin paylanmasını təhlil etmək və proqnozlaşdırmaq üçün əvəzsiz vasitədir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz