izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Az sifəti, əsasən "sayca çox olmayan", "miqdarca cüzi" mənalarını ifadə edir. Bu, sadəcə olaraq "çox"un əksidir, ancaq "çox az" ifadəsi ilə müqayisədə daha neytral bir ifadədir. "Az pul" deyəndə, konkret bir məbləğin azlığını ifadə etsək də, bu azlığın nə dərəcədə az olduğunu dəqiq bilmirik. "Az miqdar" ifadəsi isə daha ümumi bir azlığı bildirir.

Lüğətdə göstərilən "cüzi (çox ziddi)" ifadəsi, "az" sözünün həm kəmiyyət, həm də keyfiyyət baxımından azlığı bildirdiyini vurğulayır. Məsələn, "az bilik" ifadəsi, biliyin həm miqdarca az olduğunu, həm də keyfiyyətcə yetərsiz olduğunu ifadə edə bilər. "İclasa az adam gəlmişdi" cümləsində isə "az" sözü, iştirakçıların sayının gözləniləndən az olduğunu bildirir. Bu, konkret bir rəqəm verilməsə də, nəzərdə tutulan miqdarın əhəmiyyətli dərəcədə aşağı olduğunu ifadə edir.

"Az" sözü zaman ifadəsi olaraq da işlənir: "çox sürməyən, sürəksiz, çox davam etməyən, tez qurtaran". Məsələn, "Az müddət ərzində" ifadəsi, qısa bir zaman müddətini ifadə edir. Bu mənada, "az" sözü, hadisənin davamiyyətinin qısa müddətli olmasını vurğulayır. "Az yağış yağdı" cümləsində olduğu kimi, kəmiyyətin azlığından əlavə, müddətin də qısa olduğunu ifadə edə bilir.

Maraqlı bir qeyd olaraq, "az" sözünün mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişə bilir. Məsələn, "az qazanc" ifadəsi, qazancın miqdarının azlığını ifadə edərkən, "az sözlü" ifadəsi isə insanın danışmağı azlığını bildirir ki, burada kəmiyyət yox, daha çox keyfiyyət ön plana çıxır. Beləliklə, "az" sözü kəmiyyət və keyfiyyət baxımından azlığı, qıtlığı, qısa müddəti ifadə edən çoxşaxəli bir söz hesab oluna bilər.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz