Balacalatma sözü "balacalatmaq" felindən törəmiş bir isimdir. Əsas mənası, bir şeyin, əsasən də kiçik bir əşyanın, qəfil və gözlənilmədən itirilməsidir. Sadəcə "itirilmə" deyilməsinin səbəbi isə, bu itirilmənin əşyanın kiçik ölçüləri ilə əlaqədar olaraq, daha çox narahatçılıq və əsəbilik doğurmasıdır. Yəni, böyük bir əşyanın itirilməsi ilə müqayisədə, balaca bir əşyanın itirilməsi "balacalatma" adlandırılır.
Sözün mənasında "qəfillik" və "gözlənilməzlik" elementləri önəmlidir. Belə ki, əgər siz axtardığınız əşyanı uzun müddət axtarırsınızsa və sonra tapırsınızsa, bu "balacalatma" kimi təsvir edilməz. Balacalatma daha çox, bir anlıq diqqətsizlik nəticəsində, əşyanın yerindən təsadüfən yox olması və sonradan tapılmaması və ya çətinliklə tapılması ilə əlaqələndirilir. Bu, gündəlik həyatda tez-tez baş verən və bəzən əsəbləri pozacaq qədər kiçik, lakin əhəmiyyətli bir hadisədir.
"Balacalatma" sözü həm də məcazi mənada istifadə oluna bilər. Məsələn, birinin kiçik, lakin əhəmiyyətli bir fürsəti itirməsi və ya unudulması da "balacalatma" kimi ifadə edilə bilər. Bu mənada, "balacalatma" yalnız fiziki əşyaların itirilməsi ilə deyil, həm də kiçik, lakin dəyərli imkanların itirilməsi ilə əlaqələndirilir. Beləliklə, sözün mənası kontekstdən asılı olaraq genişlənir və daha zəngin məna daşıyır.
Nəticə olaraq, "balacalatma" sözü sadəcə bir əşyanın itirilməsini deyil, bu itirilmənin qəfil, gözlənilməz və kiçik ölçülərə malik bir əşya ilə əlaqədar olduğunu və bu itirilmənin doğurduğu narahatlığı ifadə edir. Həm də məcazi mənada kiçik lakin əhəmiyyətli imkanların itirilməsini ifadə etmək üçün istifadə oluna bilər. Bu sözün istifadəsi Azərbaycan dilinin ifadəlilik və təsvirlilik qabiliyyətini göstərir.