Dabaq (is. bayt.): Qaramal, davar və donuzlarda rast gəlinən, yüksək yoluxucu təbiətli bir xəstəlikdir. Xəstəliyin əsas səbəbkarı, Aphthovirus cinsinə aid olan bir virusdur. Bu virus, heyvanların ağız boşluğunda, dırnaqlarında və döş ətrafında ağrılı, maye ilə dolu vezikulların (sulu qabarcıqların) əmələ gəlməsinə səbəb olur. Bu vezikullar tez bir zamanda partlayır və yaralar əmələ gətirir, heyvanlarda ağrı, əzələ ağrısı, iştahsızlıq və hətta əlillik yaradır.
Dabaq xəstəliyi sürətli yayılma qabiliyyətinə malikdir və heyvan sürülərində ciddi iqtisadi zərərlərə səbəb ola bilər. Süd istehsalında azalma, ət keyfiyyətində aşağı düşmə, heyvanların ölüm halları və karantin tədbirləri səbəbindən əlavə xərclər, dabağın iqtisadi təsirlərindən bəziləridir. Xəstəliyin yayılmasının qarşısını almaq üçün müxtəlif profilaktik tədbirlər, o cümlədən peyvəndləmə və biotəhlükəsizlik tədbirləri vacibdir.
Dabaq xəstəliyinə qarşı mübarizə, əsasən, peyvəndləmə proqramları vasitəsilə aparılır. Dünyanın müxtəlif ölkələrində, o cümlədən Azərbaycanda, dabağa qarşı mübarizə üçün milli proqramlar mövcuddur. Bu proqramların məqsədi, xəstəliyin yayılmasının qarşısını almaq və ya minimal səviyyədə saxlamaq, heyvanların sağlamlığını qorumaq və iqtisadi zərərləri azaltmaqdır. Bundan əlavə, yoluxmuş heyvanların təcrid olunması və məhv edilməsi də vacib tədbirlər sırasındadır.
Dabaq olmaq ifadəsi, bir heyvanın dabaq xəstəliyinə tutulduğunu bildirir. Yəni, heyvanın bədənində xarakterik olan vezikullar və yaralar əmələ gəlmişdir və bu, heyvanın sağlamlığı üçün təhlükəlidir. Dabaq xəstəliyi insanlar üçün birbaşa təhlükə yaratmasa da, heyvanlardan insanlara keçə bilən digər xəstəliklərin yayılmasına kömək edə bilər.