izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Barmaqlamaq felinin əsas mənası, hər hansı bir şeyə barmaqla toxunmaq, barmaqları batırmaq və ya barmaqlarla ələ almaq, götürmək deməkdir. Sadəcə toxunmadan daha çox, barmaqların aktiv iştirakını, cisimlə fiziki təmasda olmasını ifadə edir. Mətndə qeyd edildiyi kimi, uşağın balı barmaqlaması bu mənanın canlı bir nümunəsidir. Bu, həmçinin qida maddələrinin, xüsusilə yumşaq və ya maye qidaların, barmaqlarla yeyilməsini bildirir.

Ancaq barmaqlamaq sözü daha geniş mənalarda da istifadə oluna bilər. Məsələn, hər hansı bir səthin, materialın toxumasını, keyfiyyətini barmaqla yoxlamaq mənasında da işlənə bilər. Bir rəssamın rəsm əsərindəki boya qatının necə olduğunu barmaqları ilə yoxlaması, bir dərzinin parça keyfiyyətini barmaqları ilə sınaması kimi hallarda da bu sözün istifadəsi mümkündür. Belə hallarda barmaqlamaq, sadəcə toxunmaqdan daha çox, bir növ incə araşdırma, tədqiqat ifadə edir.

Bundan əlavə, barmaqlamaq fiili məcazi mənada da işlənə bilər. Məsələn, bir məsələni, mövzunu "barmaqlamaq" deyəndə, onu səthi şəkildə, diqqətsizcə araşdırmaq, qeyri-dəqiq öyrənmək nəzərdə tutula bilər. Bu mənada, barmaqlamaq, dərin tədqiqatdan və ətraflı öyrənmədən uzaq, sığ bir yanaşmanı ifadə edir. Bu istifadə üslub baxımından daha az rəsmi və bir az da mənfi bir konnotasiya daşıya bilər.

Nəticə etibarilə, "barmaqlamaq" sadə bir hərəkəti ifadə edən bir fel olmasına baxmayaraq, kontekstdən asılı olaraq bir çox məna kəsb edə bilər. Həm konkret, həm də məcazi mənalarda istifadə oluna bilən bu sözün çox yönlülüyü onun Azərbaycan dilindəki zənginliyini nümayiş etdirir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz