Həcviyyat (ər. “həcv” sözünün cəmi) sözü əslində ərəb dilindən gələrək, ədəbiyyatda "həcv" janrına aid əsərlərin cəm halını bildirir. Yəni, həcviyyat həcv əsərlərinin toplusunu, yaxud həcv janrına aid ədəbiyyatı ifadə edir. Həcv özü də ictimai-siyasi və ya əxlaqi nöqsanları ifşa etmək, tənqid etmək məqsədi ilə yazılan, əsasən satirik üslubda olan ədəbi əsərdir. Beləliklə, həcviyyat, həcv janrının çətirini altında toplanan əsərlərin ümumi adıdır.
Lakin zaman keçdikcə sözün mənası genişlənib və məcaz mənada "boş, bayağı, mənasız əsərlər" mənasında da işlənməyə başlayıb. Bu isə, ehtimal ki, həcv əsərlərinin əsas məqsədinin – tənqidi ifşa etmənin bəzən ikinci plana keçməsi və ya əsərlərin keyfiyyətinin aşağı düşməsi ilə əlaqədardır. Həcv həmişə dərin məna və sənətkarlıq tələb edən bir janrdır; əgər bu elementlər əsərdə zəifdirsə, o, yalnız boş, bayağı bir toplu kimi qəbul edilə bilər. Beləliklə, həcviyyat termini həm də bu cür aşağı keyfiyyətli, mənasız əsərlərin bir topluğunu ifadə edə bilər.
Ümumiyyətlə, həcviyyat sözünün mənasını anlamaq üçün həm ədəbi-tarixi kontekstə, həm də istifadə olunduğu kontekstdə diqqət yetirmək lazımdır. Söz bir tərəfdən həcv janrının ədəbi nümunələrinin topluğunu bildirsə də, digər tərəfdən isə keyfiyyətcə aşağı ədəbi əsərləri də ifadə edə bilər.