Nazikbel(li) sözü Azərbaycan dilində sifət olub, "beli nazik, incəbel" mənasını verir. Lüğətlərdəki qısa izah, sözün əsas mənasını əks etdirməklə yanaşı, onun istifadə sahəsini tam əhatə etmir. Daha dəqiq və geniş izahı aşağıdakı kimidir:
Mənşəyi: Söz "nazik" və "bel" sözlərinin birləşməsindən əmələ gəlmişdir. "Nazik" sözü ərəb mənşəli olub, incə, nazik, zərif deməkdir. "Bel" isə türk mənşəli olub, insan və heyvanların bədəninin kürək və qarın arasındakı hissəsini bildirir. Beləliklə, "nazikbel" sözü əsasən qadınlar üçün istifadə olunan bir sifət olub, bədənin bel hissəsinin incəliyini, zərifliyini vurğulayır.
Mənası: Sözün əsas mənası "beli nazik olan" deməkdir. Lakin, bu sadə mənanın arxasında daha incə mənalar da gizlənir. "Nazikbel" sözü, sadəcə fiziki xüsusiyyəti deyil, həm də incəlik, zəriflik, hətta kövrəklik kimi metaforik mənaları da özündə ehtiva edir. Bəzən poetik üslubda, qadının gözəlliyini, incəliyini ifadə etmək üçün işlədilir.
İstifadə nümunələri:
* "Nazikbel qız əsən küləkdən qorxaraq paltarını daha sıx bağladı." (Burada fiziki xüsusiyyət vurğulanır.)
* "Şeirdə nazikbel, zərif qızın təsviri gözəl şəkildə verilirdi." (Burada həm fiziki, həm də metaforik məna vardır.)
* "O, nazikbel və həssas bir qadın idi, hər şey onu dərindən təsir edirdi." (Burada "nazikbel" həssaslığı da ifadə edir.)
* Misalda verilən "Çavıstandan uzunboy, nazikbel bir arvad..." ifadəsi, qadının fiziki görünüşünü qısa və aydın şəkildə təsvir edir.
Qeyd: "Nazikbel" sözü əsasən qadınlar üçün işlənsə də, bəzən incə beli olan kişilər üçün də nadir hallarda istifadə oluna bilər. Ancaq bu, ümumi istifadə deyildir.