Ayazlama, "ayazlamaq" felindən törəmiş bir isimdir. Lüğətlərdə sadəcə olaraq "ayazlamaq" felinin isim halı kimi qeyd olunsa da, əslində mənası daha zəngin və çoxşaxəlidir. Ayazlama, əsas etibarilə şiddətli soyuq, qatı don, şaxta ilə əlaqədardır. Lakin bu əlaqə yalnız fiziki deyil, həm də metaforik ola bilər.
Birinci və ən geniş yayılmış mənası şiddətli soyuq havanın, şaxtanın, ayazın təsiridir. Bu təsir bitkilərə, əşyalara, hətta insanlara özünü göstərə bilər. Məsələn, "Bitkilər ayazlama nəticəsində donmuşdu" və ya "Avtomobilin şüşələri ayazlama səbəbindən buz tutmuşdu" kimi ifadələrdə ayazlama konkret bir təbii hadisənin nəticəsini ifadə edir.
İkinci mənada isə ayazlama daha metaforik bir məna daşıyır. Bu halda, ayazlama, ruhun, qəlbin, duyğuların soyuduğu, sərtləşdiyi, duyğusuzlaşdığı vəziyyəti ifadə edə bilər. "Onun qəlbinə ayazlama düşmüşdü" kimi bir ifadədə ayazlama, insanın daxili dünyasının soyuqluğunu, duyğuların donmasını simvolizə edir. Bu, bir növ daxili donma, ruhən sərtləşmə kimi təsvir oluna bilər.
Üçüncü bir məna isə daha az istifadə olunsa da, ayazlama şiddətli soyuq havanın yaratdığı təsirə məruz qalan bir ərazini, bir məkanı ifadə edə bilər. Məsələn, "Ayazlama baş verən dağlıq ərazilərdə həyat çətindir" kimi ifadələr bu mənanı əks etdirir.
Beləliklə, "ayazlama" sözünün mənası yalnız fiziki soyuqluqla məhdudlaşmır. O, həm də metaforik olaraq daxili soyuqluğu, duyğuların donmasını, hətta təbiətin şiddətli soyuq təsirinə məruz qalmış əraziləri ifadə edə bilən çoxşaxəli bir sözdür. Onun istifadəsi kontekstdən asılı olaraq dəyişə bilir.