izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qədəhnuş (ərəb. qədəh + fars. …nuş) – klassik Azərbaycan ədəbi dilində işlənən sifət olub, "içki içən", "şərab içən" mənalarını ifadə edir. Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "qədəh" ərəb mənşəli olub, içki qabı, fincan mənasını verir. "Nuş" isə farsca köklərə malikdir və "içmək" mənasını ifadə edir. Beləliklə, "qədəhnuş" sözü hərfən "qədəhdən içən" kimi tərcümə oluna bilər.

Qədəhnuş sözü, sadəcə içki içmə hərəkətini deyil, həm də bununla əlaqəli mədəni və sosial kontekstlərə işarə edə bilər. Məsələn, ədəbi əsərlərdə qədəhnuş şəxslər, şən məclislərin, bayramların, əyləncələrin simvolu kimi təsvir edilə bilər. Şərab içmək həm də bir sıra simvolik mənalar daşıyır - məsələn, həyatın ləzzətinin qavranılması, dostluq, xoşbəxtlik və ya hətta əzab-əziyyətin unutdurulması.

Qədəhnuş olmaq, sadəcə bir hərəkətin deyil, bir həyat tərzinin, bir mədəniyyət elementinin ifadəsi kimi də qəbul edilə bilər. Ədəbiyyatda bu sözün işlənməsi, həmin dövrün mədəniyyəti və sosial həyatına dair dəyərli məlumatlar verir. Belə ki, sözün işləndiyi kontekstdən asılı olaraq, müsbət və ya mənfi konnotasiya daşıya bilər. Bəzi əsərlərdə həzz almaq, keyf etmək mənasında, digər əsərlərdə isə həddən artıq içki içmə, sərxoşluq və pis vərdiş kimi təsvir edilə bilər.

Ümumiyyətlə, "qədəhnuş" sözü Azərbaycan dilinin zəngin leksikasının bir parçası olub, onun tarixi və mədəni köklərini əks etdirir. Bu sözün tədqiqi, dil tarixi və mədəniyyət tarixi baxımından maraqlı və vacibdir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz